τράπουλα

τράπουλα
Η καταγωγή της τ. είναι αβέβαιη, γιατί οι παραδόσεις κατά τις οποίες τα τραπουλόχαρτα εφευρέθηκαν στην Ινδία ή στην Κίνα δεν στηρίζονται σε βέβαιες μαρτυρίες. Οπωσδήποτε όμως είναι βέβαιο πως η τ. δεν είναι ευρωπαϊκή εφεύρεση. Λέγεται ότι στην Ευρώπη την έφεραν οι Σταυροφόροι που την έμαθαν από τους Τατάρους και σύμφωνα με άλλη εκδοχή οι Άραβες της Ισπανίας (14ος αι.). Ένα χρονικό αναφέρει ότι την τ. την έφεραν τον 14o αι. οι Σαρακηνοί και την ονόμαζαν ναΐμπι. Τα παλαιότερα τραπουλόχαρτα ήταν πολυτελέστατα και λεπτότατης κατασκευής αλλά όταν διαδόθηκαν στις λαϊκές τάξεις άρχισαν να κατασκευάζονται με φθηνότερα μέσα. Ένα πολύτιμο τραπουλόχαρτο, μεγάλων διαστάσεων (19x9), διατηρείται στο μουσείο του Μπασάνο και παριστάνει ένα φάντη σπαθί (14ος ή 15ος αι.). Η εξέλιξη της τ. διαφέρει από χώρα σε χώρα. Η κατασκευή τους είχε βιοτεχνικό χαρακτήρα, σήμερα όμως γίνεται από ειδικευμένα εργοστάσια. Η κατασκευή τραπουλόχαρτων γίνεται σε διάφορες φάσεις: η πρώτη ύλη είναι ένα χαρτόνι που το βάρος, η ποιότητά του και η σύστασή του διαφέρουν ανάλογα με τον τύπο και τη χρήση για την οποία προορίζεται. Κανονικά, τα φύλλα του χαρτονιού –ενός, δύο ή τριών στρωμάτων– είναι από κουρέλια υφασμάτων για να τους εξασφαλίζουν μεγαλύτερη αντοχή. Στους πολυτελέστερους τύπους τα φύλλα του χαρτονιού πατινάρονται πριν να τυπωθούν. Η εκτύπωση γίνεται με κυλινδρικές μηχανές όφσετ με ένα, δύο ή τέσσερα χρώματα που, στους νεότερους τύπους, εξασφαλίζουν ανώτερη παραγωγή και ποιότητα. Κατά κανόνα, τα φύλλα τυπώνονται πρώτα από την όψη τους (με τέσσερα, πέντε ή έξι χρώματα) και κατόπιν από την ανάποδη. Η δεύτερη είναι δυσκολότερη στην εκτύπωση, γιατί πρέπει οι πίσω όψεις των τραπουλόχαρτων να είναι απόλυτα όμοιες σε όλα τα χαρτιά για να μην αναγνωρίζονται. Ανάμεσα στο ένα και στο άλλο φύλλο παρεμβάλλεται ένα τσιγαρόχαρτο για να αποφευχθεί κάθε ίχνος στην πίσω όψη, που έπειτα από την πλήρη εκτύπωση της κύριας όψης, πρέπει να είναι εντελώς καθαρή. Σήμερα υπάρχει ειδικό πιεστήριο που ξεκαθαρίζει αυτόματα κάθε λερωμένο φύλλο, ώστε η τράπουλα να είναι άψογη. Τα τραπουλόχαρτα προήλθαν από το ιταλικό παιχνίδι ταρόκ ή ταρόκο. Επρόκειτο για τετράγωνα χοντρά χαρτιά με αριθμημένες φιγούρες, που παίζονταν για ψυχαγωγία αλλά και για κερδοσκοπία ως τυχερό παιχνίδι. Τραπουλόχαρτα του 15ου αιώνα.
* * *
η, Ν
δεσμίδα από 54 παιγνιόχαρτα.
[ΕΤΥΜΟΛ. < ιταλ. trappola «παγίδα»].

Dictionary of Greek. 2013.

Игры ⚽ Поможем решить контрольную работу

Look at other dictionaries:

  • τράπουλα — η (λ. ιταλ.), δεσμίδα από παιγνιόχαρτα …   Νέο ερμηνευτικό λεξικό της νεοελληνικής γλώσσας (Новый толковании словарь современного греческого)

  • Giannis Skarimpas — Giannis Skarimpas, Giannis Skarimbas or Yiannis Skarimbas (Γιάννης Σκαρίμπας) (September 28, 1893 in Agia Efthymia near Amfissa January 21, 1984) was a Greek writer, dramatist, and poet.BiographyHe was born in Agia Efthymia in the Parnassida area …   Wikipedia

  • κουμουδί — το 1. το ισχυρότερο χαρτί σε μερικά παιχνίδια με τράπουλα 2. μτφ. πονηρός άνθρωπος, ικανός για κάθε κακή ενέργεια. [ΕΤΥΜΟΛ. Πιθ. < ιταλ. comodo] …   Dictionary of Greek

  • κούπα — Ορεινός οικισμός (υψόμ. 700 μ., 68 κάτ.) στην πρώην επαρχία Παιονίας του νομού Κιλκίς. Βρίσκεται στο βορειοδυτικό τμήμα του νομού, 65 χλμ. ΒΔ της πόλης του Κιλκίς. Υπάγεται διοικητικά στον δήμο Αξιούπολης. * * * η (ΑM κούπα) νεοελλ. 1. είδος… …   Dictionary of Greek

  • κόβω — και κόπτω και κόβγω και κόφτω (AM κόπτω, Μ και κόβω) 1. αφαιρώ κάτι με οξύ ή κοφτερό όργανο, αποκόπτω (α. «τού έκοψαν το πόδι» β. «κόψε μου ένα μήλο απ τη μηλιά» γ. «κεφαλήν δ ἁπαλῆς ἀπὸ δειρῆς κόψεν Ὀιλιάδης», Ομ. Ιλ. δ. «περιεσταύρωσαν αὐτοῖς… …   Dictionary of Greek

  • μανικοκάπι — το 1. το μανίκι τής κάπας 2. φρ. «έχει την τράπουλα στο μανικοκάπι» λέγεται για μανιώδη χαρτοπαίκτη. [ΕΤΥΜΟΛ. < μανίκι + κάπα] …   Dictionary of Greek

  • μπάζα — (I) η 1. κέρδος, ιδίως αθέμιτο 2. (στη χαρτοπαιξία) χαρτιά που κερδίζει κανείς σε έναν γύρο σε ορισμένα παιχνίδια με την τράπουλα, χαρτωσιά («πήρα πέντε μπάζες») 3. φρ. α) «δεν πιάνω μπάζα (μπροστά του)» δεν αξίζω τίποτε (σε σύγκριση με αυτόν) β) …   Dictionary of Greek

  • ξεσκαρτάρισμα — το [ξεσκαρτάρω] αφαίρεση από την τράπουλα τών χαρτιών που είναι περιττά για το παιχνίδι ή που πρόκειται να αντικατασταθούν από άλλα 2. απαλλαγή ενός συνόλου από τα περιττά ή άχρηστα πράγματα, το ξεδιάλεγμα, η διαλογή …   Dictionary of Greek

  • ξεσκαρτάρω — 1. αφαιρώ από την τράπουλα τα χαρτιά που είναι περιττά για το παιχνίδι ή που πρόκειται να αντικατασταθούν από άλλα 2. βγάζω τα σκάρτα, αποβάλλω από ένα σύνολο τα άχρηστα ή περιττά πράγματα, ξεδιαλέγω. [ΕΤΥΜΟΛ. < ξ(ε) * + σκαρτάρω «αποβάλλω τα… …   Dictionary of Greek

  • πινάκλ — το, Ν χαρτοπαίγνιο που παίζεται με τράπουλα τών 52 φύλλων συν 2 τζόκερ ή μπαλαντέρ, από δύο, τρία ή και τέσσερα άτομα. [ΕΤΥΜΟΛ. < γαλλ. pinacle < λατ. pinnaculum «πτερύγιο»] …   Dictionary of Greek

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”